نگاه به شرق؛ نشست هسته‌ای پکن، پنجره دیپلماسی رو به آفتاب

به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری صدا و سیما از پکن، تارنمای سی جی تی ان وابسته به رادیو و تلویزیون مرکزی چین با انتشار مطلبی، این نشست را در قالب رویکرد اصولی "نگاه به شرق" از سوی ایران به عنوان یک "پنجره دیپلماسی تازه رو به آفتاب" و یک مسیر جدید برای حرکت در جهت احیای توافق هسته‌ای و کمک به لغو تحریم‌ها تفسیر کرد.

رادیو و تلویزیون مرکزی چین، در ادامه مطلب خود آورده است، نشست سه جانبه پکن به چند دلیل از اهمیت فوق العاده برای ایران برخوردار است.

نخست آنکه، برگزاری این نشست کاملا شرقی و بدون حضور نمایندگان غرب، در راستای یکی از اصولی‌ترین رویکرد‌های جمهوری اسلامی ایران مبنی بر "نگاه به شرق" برگزار شد؛ همان رویکردی که آیت‌لله خامنه‌ای رهبر انقلاب اسلامی ایران در بیش از یک دهه گذشته، بار‌ها بر ضرورت و اهمیت توجه به آن و استفاده موثرتر از ظرفیت‌های عظیم هم پیمانان شرقی ایران، تاکید کرده است.

دوم اینکه، در کنار این نشست، پنج پیشنهاد سازنده از سوی وانگ یی وزیر امور خارجه چین برای کمک به حل سیاسی مسئله هسته‌ای ایران مطرح شده که شاه بیت این پیشنهاد‌های پنج گانه، تاکید چین بر این بود که "هرگونه توافق جدید در خصوص مسئله هسته‌ای ایران باید بر اساس توافق برجام شکل بگیرد".

سوم اینکه، در اولین بند از بیانیه مشترک این نشست، بر "ضرورت لغو تمامی تحریم‌های غیر قانونی یک جانبه" تاکید شده است؛ موضوعی که اصلی‌ترین خواسته ایران از مذاکره و نشست هسته‌ای است به عنوان هدف اصلی توافق برجام محسوب می‌شود.

چهارم اینکه، نشست پکن می‌تواند متفاوت از تمام نشست‌های قبلی ایران با کشور‌های مختلف از جمله با سه کشور اروپایی انگلیس، فرانسه و آلمان باشد، زیرا اولا در نشست پکن، کاظم غربیب آبادی معاون وزیر خارجه ایران به احتمال فراوان با اطلاع از محتوای نامه دونالد ترامپ به رهبر ایران حضور یافت که این موضوع می‌تواند نشست پکن را به لحاظ موضوعی و محتوایی نسبت به سایر نشست‌های قبلی متفاوت بسازد. ثانیا، نشست سه جانبه پکن در واقع نشستی با حضور مذاکره کنندگان مثلثی از سه کشور دوست، متحد و هم پیمان چین، ایران و روسیه است که به عنوان یک جبهه متحد شرقی، مواضع مشترک فراوانی در برابر مواضع خصمانه جبهه غربی به رهبری آمریکا دارند و برگزاری چنین نشستی می‌تواند توافق‌ها و اجماع‌های به مراتب ملموس‌تر و بزرگتر از دستاورد‌های مذاکرات ایران با طرف‌های غربی به همراه داشته باشد.

پنجم این که، نشست پکن تنها به فاصله دو روز بعد از یک رزمایش دریایی مشترک میان چین، ایران و روسیه برگزار شد و برگزاری این نشست در سایه حمایت، ثبات، امنیت و اقتدار نظامی و دفاعی ناشی از این رزمایش، پیام‌های فراوانی برای تمام دنیا به ویژه طرف‌های غربی-آمریکایی و حتی بسیاری از کشور‌های خاورمیانه و حاشیه خلیج فارس دارد.

ششم اینکه، نشست سه جانبه پکن، اولین نشست مذاکرات هسته‌ای با حضور ایران بعد از تماس‌ها و گفت‌و‌گو‌های اخیر روسیه و آمریکا درباره مسئله هسته‌ای ایران بود به این معناست که روسیه هم احتمالا با پیشنهاد‌های جدیدی در این نشست حضور یافته است.

هفتم اینکه، نشست سه جانبه ۱۴ مارس در پکن، تقریبا همزمان با دومین سالگرد یک "توافق بزرگ" به میزبانی پکن برگزار شد؛ دو سال پیش درسال ۲۰۲۳ در روز ۱۰ مارس، مقامات ارشد شورای عالی امنیت ملی ایران و عربستان در پکن و با کمک و میانجی گری سازنده چین، به یک توافق تاریخی برای از سرگیری روابط دوستان بعد از ۷ سال تنش، دست یافتند. حالا نشست سه جانبه با موضوع هسته‌ای ایران نیز می‌تواند نوید بخش آینده‌ای روشن برای دستیابی به توافقی دیگر باشد؛ و هشتمین دلیل اهمیت و البته حساسیت نشست سه جانبه پکن را باید در "فرصت اندک" باقی مانده تا پایان اعتبار قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت جست‌و‌جو کرد. با توجه به اینکه فقط حدود ۷ ماه دیگر تا زمان پایان اعتبار این قطعنامه زمان باقی است و این روز‌ها فشار اروپایی‌ها بر ایران و تهدید آنها به فعال کردن "مکانیسم ماشه" (snapback) علیه ایران روز به روز بیشتر می‌شود، در چنین شرایطی هرگونه نشستی که بتواند راه را برای حل مسئله هسته‌ای ایران هموار کند، از اهمیتی فوق العاده برخوردار است. البته وانگ یی وزیر امور خارجه چین در پیشنهاد‌های پنج گانه امروز خود، بر ضرورت پرهیز از استفاده از مکانیسم ماشه تاکید کرد.

محسن بختیار سفیر ایران در چین هم امروز بعد از ن شست هسته‌ای پکن، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: نشست سه جانبه چین "به تفاهمات بسیار مهم و ارزشمندی" در خصوص موضوعات مهم بین المللی از جمله ضرورت همراهی سه کشور برای مقابله با تحریم‌های یکجانبه و قلدرمابانه آمریکا نایل آمد.