هوش مصنوعی، پیشران تحول کشور

سعیدرضا عاملی، در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری صداوسیما با اشاره به تصویب سند ملی هوش مصنوعی در این شورا گفت: در ماده ۷ این سند، برای اجرای آن، «سازمان ملی هوش مصنوعی» ذیل رئیس‌جمهور پیش‌بینی شده و شورای راهبری نیز برای نظارت بر امور کلان و پیگیری راهبرد‌های اساسی در نظر گرفته شده بود، اما در ادامه این سازمان به عنوان یکی از ستاد‌های معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری تعریف شد.

وی با بیان اینکه هوش مصنوعی یک فرافناوری است، افزود: این فناوری همه حوزه‌ها از صنعت، کشاورزی و خدمات گرفته تا فرهنگ، اقتصاد و سیاست را در بر می‌گیرد و زیرساخت توسعه جدید کشور بر پایه آن شکل می‌گیرد. به گفته عاملی، ظرفیت اتوماسیون در هوش مصنوعی می‌تواند فرآیند‌ها را بدون ایجاد مزاحمت برای کاربران و کارگزاران ساماندهی و تسهیل کند.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به تجربه هوشمندسازی در گمرک کشور اظهار کرد: در مقطعی با حذف عامل انسانی و هوشمندسازی کامل مسیر ثبت تا ترخیص کالا، درآمد گمرک از حدود ۲ هزار میلیارد تومان در سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ به ۲۰ هزار میلیارد تومان افزایش یافت که نشان‌دهنده ظرفیت بالای این فناوری در جلوگیری از خلأ‌های درآمدی است.

عاملی تأکید کرد: کشور نیازمند سازمانی ملی در حوزه هوش مصنوعی است که بالاتر از وزارتخانه‌ها قرار گیرد و در سطح معاون اول رئیس‌جمهور از اقتدار لازم برای ایجاد تحول برخوردار باشد؛ زیرا این حوزه نیازمند تصمیم‌گیری‌های کلان و هماهنگ است و حتی مصوبه مجلس نیز مؤید مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی در این زمینه بوده است.

وی با اشاره به تحولات جهانی گفت: برخی کشور‌ها همچون کره جنوبی تا سال ۲۰۱۰ مراجعات حضوری به دوایر دولتی را به صفر رساندند، در حالی که همچنان در کشور ما فرآیند‌های کاغذی و اتلاف وقت وجود دارد. همچنین در منطقه، امارات عربی متحده با ایجاد مراکز داده گسترده با ظرفیت میلیون‌ها سرور رکورددار شده و عربستان سعودی نیز با قرارداد‌های کلان بین‌المللی در پی تبدیل شدن به هاب اصلی فناوری‌های نوین است.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با بیان اینکه تا سال ۲۰۳۰ بخش قابل توجهی از مشاغل دستخوش تغییر خواهد شد، گفت: مشاغل سنتی از بین می‌روند و مشاغل جدید جایگزین می‌شوند، بنابراین باید زیرساخت‌های ملی از جمله ایجاد بزرگ‌ترین مرکز داده منطقه در کشور فراهم شود.

عاملی همچنین به پیوند هوش مصنوعی و معارف قرآنی اشاره کرد و گفت: یک رویکرد آن است که با استفاده از هوش مصنوعی، فهم عمیق‌تری از قرآن کریم حاصل شود و با بهره‌گیری از داده‌ها و نظام روابط واژگانی، پاسخ مسائل استخراج شود. رویکرد دوم، الهام‌گیری الگوریتم‌ها و شبکه‌های عصبی از مفاهیم و منطق قرآنی در طراحی نظام‌های هوشمند است.

وی افزود: همان‌گونه که قوانین هستی قطعی است، قرآن کریم نیز بیانیه‌ای قطعی برای هدایت بشر ارائه می‌دهد و می‌توان از منطق مفاهیمی، چون علم، تدبیر، رأی و فهم در طراحی الگو‌های الگوریتمی بهره گرفت. به گفته عاملی، حتی در حوزه‌هایی مانند صدور احکام قضایی نیز می‌توان با بهره‌گیری از داده‌های متقن و مستند، به آرای دقیق‌تر و مستحکم‌تر دست یافت.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در پایان با اشاره به ظرفیت‌های علمی کشور خاطرنشان کرد: مرکز کامپیوتری علوم قرآنی از مراکز پیشرو در حوزه تحول دیجیتال و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در علوم اسلامی است و می‌تواند در این مسیر نقش‌آفرینی مؤثری داشته باشد.